businessfiles Η εκρηκτική ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης αυξάνει με πρωτοφανή ρυθμό τις ενεργειακές ανάγκες των data centers. Καθώς οι επενδύσεις σε ψηφιακές υποδομές πολλαπλασιάζονται, τα ηλεκτρικά δίκτυα καλούνται να αντέξουν ένα νέο κύμα ζήτησης, θέτοντας το ερώτημα αν η AI θα αποτελέσει σύμμαχο ή εμπόδιο της πράσινης μετάβασης. Γράφει ο Χρήστος Δημόπουλος Τα τελευταία χρόνια η Τεχνητή Νοημοσύνη (AI) έχει εξελιχθεί από ένα ακαδημαϊκό πεδίο έρευνας σε μία από τις σημαντικότερες τεχνολογικές και οικονομικές δυνάμεις του 21ου αιώνα. Η AI επηρεάζει πλέον σχεδόν κάθε τομέα της οικονομίας, από τη βιομηχανία και τις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες μέχρι την υγεία, τις μεταφορές και την ενέργεια. Παράλληλα, έχει μετατραπεί σε μια τεράστια παγκόσμια βιομηχανία στην οποία επενδύονται τρισεκατομμύρια δολάρια. Πίσω όμως από τις εντυπωσιακές εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης κρύβεται μια λιγότερο ορατή αλλά εξαιρετικά σημαντική πραγματικότητα: η τεράστια ανάγκη για υπολογιστική ισχύ και ηλεκτρική ενέργεια. Η εκπαίδευση και η λειτουργία των σύγχρονων μοντέλων AI πραγματοποιούνται σε μεγάλα κέντρα δεδομένων (data centers), τα οποία εξελίσσονται στον νέο μεγάλο καταναλωτή ηλεκτρικής ενέργειας της παγκόσμιας οικονομίας. Το ερώτημα που προκύπτει είναι κρίσιμο: θα αποτελέσει η AI καταλύτη της πράσινης μετάβασης ή θα μετατραπεί σε παράγοντα που θα ασκήσει πρωτοφανείς πιέσεις στα ηλεκτρικά δίκτυα; Η εκρηκτική άνοδος των data centers Σύμφωνα με την έκθεση «Energy and AI» του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (International Energy Agency - IEA), η αλματώδης ανάπτυξη εφαρμογών γενετικής τεχνητής νοημοσύνης, η εκπαίδευση ολοένα πιο σύνθετων μοντέλων και η ανάγκη επεξεργασίας τεράστιων όγκων δεδομένων, οδηγούν σε μια πρωτοφανή επέκταση των data centers παγκοσμίως. Ένα τυπικό data center προσανατολισμένο στην AI καταναλώνει ηλεκτρική ενέργεια αντίστοιχη με εκείνη περίπου 100.000 νοικοκυριών. Για να καλυφθούν οι αυξανόμενες ανάγκες, οι μεγαλύτερες τεχνολογικές εταιρείες του κόσμου επενδύουν εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια κάθε χρόνο στην ανάπτυξη νέων εγκαταστάσεων. Οι επενδύσεις σε data centers αυξάνονται με εντυπωσιακό ρυθμό. Οι μεγαλύτερες τεχνολογικές εταιρείες του κόσμου δαπανούν πλέον εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια κάθε χρόνο για την ανάπτυξη νέων εγκαταστάσεων. Οι συνολικές επενδύσεις των μεγάλων εταιρειών τεχνολογίας ξεπέρασαν τα 400 δισεκατομμύρια δολάρια το 2025, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις είναι μεγαλύτερες ακόμη και από τις αντίστοιχες επενδύσεις στον τομέα πετρελαίου και φυσικού αερίου. Μέσα σε μόλις δεκαοκτώ μήνες, η δυναμικότητα των πιο προηγμένων εγκαταστάσεων AI υπερτριπλασιάστηκε, γεγονός που αποτυπώνει τη ραγδαία ανάπτυξη του κλάδου. Η εξέλιξη αυτή έχει άμεσο αντίκτυπο στην παγκόσμια κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας. Το 2024 τα data centers κατανάλωσαν περίπου 415 TWh ηλεκτρικής ενέργειας, ποσότητα που αντιστοιχεί περίπου στο 1,5% της παγκόσμιας κατανάλωσης ηλεκτρισμού. Αν και το ποσοστό αυτό δεν φαίνεται ιδιαίτερα μεγάλο, η αύξηση είναι εξαιρετικά γρήγορη. Σύμφωνα με τις προβλέψεις του ΙΕΑ, η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας των data centers αναμένεται να υπερδιπλασιαστεί έως το 2030, φτάνοντας περίπου τις 945 TWh, ποσότητα ελαφρώς μεγαλύτερη από τη συνολική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας της Ιαπωνίας σήμερα. Παρότι οι προβλέψεις μετά το 2030 είναι πιο αβέβαιες, το βασικό σενάριο εκτιμά ότι η παγκόσμια κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας των data centers θα φτάσει περίπου τις 1.200 TWh έως το 2035. Η ελληνική πραγματικότητα και οι προοπτικές ανάπτυξης Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι ίδια σε όλες τις χώρες. Ο πρόεδρος του Διοικητικού Επιτάχυνση της πράσινης μετάβασης ή εξάντληση των ενεργειακών πόρων; Data Centers: Crash test για τα ενεργειακά δίκτυα Συνέχεια στη σελίδα 84 Συμβουλίου του Greek Data Center Association (GRDCA), Αλέξανδρος Μπεχράκης, επισημαίνει ότι στην Ελλάδα η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας των data centers παραμένει ακόμη εξαιρετικά χαμηλή. Το 2024 αντιστοιχούσε μόλις στο 0,07% της συνολικής κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας, δηλαδή περίπου 65 GWh. Ακόμη και αν οι προγραμματισμένες επενδύσεις υλοποιηθούν πλήρως και η εγκατεστημένη ισχύς αυξηθεί από περίπου 20 MW σήμερα σε 200 έως 300 MW μέσα στα επόμενα χρόνια, το ποσοστό συμμετοχής τους στη συνολική κατανάλωση εκτιμάται ότι θα παραμείνει κοντά στο 1%, ένα από τα χαμηλότερα επίπεδα στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η παρατήρηση αυτή αναδεικνύει μια σημαντική διάσταση της συζήτησης. Συχνά τα data centers παρουσιάζονται αποκλειστικά ως μεγάλοι καταναλωτές ενέργειας. Ωστόσο, σύμφωνα με τον κ. Μπεχράκη, τα σύγχρονα data centers δεν δημιουργούν νέα ψηφιακή ζήτηση. Αντίθετα, συγκεντρώνουν και διαχειρίζονται κεντρικά υπηρεσίες που διαφορετικά θα λειτουργούσαν σε χιλιάδες μικρότερους και λιγότερο αποδοτικούς χώρους πληροφορικής. Επομένως, η ύπαρξή τους μπορεί να συμβάλει στη μείωση της συνολικής ενεργειακής Η αυξανόμενη ζήτηση για εξοπλισμό AI δημιουργεί σημαντικές πιέσεις στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού. Η παραγωγή προηγμένων μικροτσίπ απαιτεί κρίσιμα υλικά και εξαρτήματα που συχνά προέρχονται από περιορισμένο αριθμό χωρών C M Y CM MY CY CMY K 82 #47 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2026
RkJQdWJsaXNoZXIy ODAxNzc=