Η ιστορία και η εξελικτική πορεία της σημαντικότερης εμπορικής εκδήλωσης στην Ελλάδα. Γράφει η Μαρία-Ελένη Παυλογεωργάτου Η ιδέα για τη δημιουργία μιας «Διεθνούς Ετησίας Εμποροπανηγύρεως» στη συμπρωτεύουσα αγκαλιάστηκε τόσο από τοπικούς φορείς και επιχειρηματίες αλλά και από την πολιτική ελίτ της εποχής. Στις 28 Απριλίου του 1925 ο καθηγητής ζωολογίας και βουλευτής Νικόλαος Γερμανός υπέβαλε αίτηση στο Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας για τη δημιουργία μιας διεθνούς έκθεσης που θα έφερνε σε επαφή την ελληνική βιομηχανία, την παραγωγή, τη μεταποίηση και τον τουρισμό με την παγκόσμια σκηνή. Η σύσφιξη των οικονομικών και εμπορικών σχέσεων μεταξύ των λαών αποτελούσε επίσης στόχο της έκθεσης, δεδομένης της πρόσφατης ένταξης της Θεσσαλονίκης στον κορμό της Ελλάδας, το 1912. Στις 30 Απριλίου 1925, η κυβέρνηση Σοφούλη δέχτηκε το αίτημα, εκτιμώντας ότι για πολιτικούς και στρατιωτικούς λόγους έπρεπε να ενθαρρυνθούν οι αναπτυξιακές δραστηριότητες στην περιοχή. Με το νόμο 5184 η ΔΕΘ ιδρύθηκε ως Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου, με πρόεδρο τον Δημήτρη Βαρλαμίδη και γενικό διευθυντή τον εμπνευστή της, Νίκο Γερμανό. 1925-1940: Η λαμπρή αρχή και η προπολεμική περίοδος Η 1η ΔΕΘ έλαβε χώρα από τις 3 έως τις 17 Οκτωβρίου του 1926 στο Πεδίον του Άρεως, που βρίσκεται στις παρυφές του ιστορικού κέντρου της πόλης και λίγα μόλις μέτρα από τη σημερινή θέση της έκθεσης. Η διοργάνωσή της ξεκίνησε ένα χρόνο πριν και αντιμετώπισε πολλά εμπόδια, στα οποία καταλυτική ήταν η επιμονή του Γερμανού αλλά και η παρέμβαση τοπικών επιχειρηματιών. Η προσέλευση ήταν αθρόα, με 150.000 πολίτες να επισκέπτονται την έκθεση σε μια πόλη που τότε μετρούσε μόλις 180.000 μόνιμους κατοίκους. Στην έκθεση συμμετείχαν 600 έμποροι, καλύπτοντας επιφάνεια περίπου 7.000 τετραγωνικών μέτρων. Δεσπόζουσα θέση κατείχε το Προσφυγικό Περίπτερο. Ο Χρήστος Τσιγκιρίδης, Έλληνας της διασποράς, δημιούργησε τον πρώτο ραδιοφωνικό σταθμό. Το περίπτερο του Φιξ παρουσίασε την μπίρα, η οποία κόστιζε 1 δραχμή το ποτήρι. Το 1927 προστίθενται οι κρατικές συμμετοχές της Πολωνίας, της Ελβετίας, της Ρουμανίας και της Ουγγαρίας. Το 1928 έχουμε αξιόλογες παρουσίες στους εξής κλάδους: ζυμαρικά, αλλαντοποιία, εκδοτικοί οίκοι, ζυθοποιία, ΧΑΝΘ, ενώ εμφανίστηκε το πρώτο πλήρες ηλεκτρικό τρένο. Στη ΔΕΘ του 1929, η εκδήλωση μετατοπίστηκε από τον Οκτώβρη στον Σεπτέμβρη, διακρίθηκε ο Λουμίδης, ενώ αξιόλογη ήταν η παρουσία των μπισκότων Παπαδοπούλου. Το πρώτο κατασκευασμένο στην Ελλάδα πιάνο ανέδειξε η εταιρεία Ανδρούτσος. Το 1931 υπήρξε η πρώτη εναέρια σύνδεση Αθήνας-Θεσσαλονίκης δύο φορές την ημέρα από την Ελληνική Εταιρεία Εναέριων Συγκοινωνιών Α.Ε., με κόστος 667 δραχμές. Το 1935 πέθανε ο Γερμανός και τη διεύθυνση ανέλαβε ο έμπορος και πολιτικός Αχιλλέας Καλευράς. Την ίδια χρονιά, η γερμανική εταιρεία Telefunken παρουσίασε ραδιόφωνα παγκοσμίου λήψεως και το Ιταλικό Περίπτερο παρουσίασε το πρώτο κλιματιστικό. Στην 11η ΔΕΘ το 1936 το ελληνικό κοινό ήρθε σε επαφή με τις πρώτες μάσκες προστασίας σε περίπτωση χημικού πολέμου, ενώ το 1937 εκδόθηκε ο νόμος 661 με τον οποίο πραγματοποιήθηκε η οριστική παραχώρηση των νέων χώρων της ΔΕΘ. Το 1939, η έκθεση ακόμη λειτουργεί, με τη Γερμανία να συμμετέχει με δικό της περίπτερο, ταυτόχρονα με την εισβολή της στην Πολωνία. Το 1940, η ΔΕΘ πραγματοποιήθηκε στις νέες της εγκαταστάσεις, ενώ λίγες μέρες μετά κηρύχθηκε ο πόλεμος. Στις 11 Απριλίου 1941, H έκθεση από την ίδρυσή της έως σήμερα ΔΕΘ: 100 χρόνια καινοτομίας οι Γερμανοί εγκαταστάθηκαν στα κτίρια της ΔΕΘ, λεηλατώντας και καταστρέφοντας τα αρχεία και την ιστορία της. 1951-1973: Η μεταπολεμική περίοδος και οι επενδύσεις στην τέχνη και την τεχνολογία Το 1950, χρηματοδοτήθηκε από το σχέδιο Μάρσαλ η αποκατάσταση του λεηλατημένου εκθεσιακού χώρου. Η 16η ΔΕΘ ανακοινώθηκε από τον πρωθυπουργό Νικόλαο Πλαστήρα το 1951 και η κοσμοσυρροή ήταν απρόβλεπτη. Την έκθεση επισκέφτηκε ο διευθυντής του Σχεδίου Μάρσαλ για την Ευρώπη, Φόστερ. Στη 19η ΔΕΘ, το 1954, άρχισαν να δημιουργούνται και νέοι χώροι, με αποτέλεσμα ο εκθεσιακός χώρος να αρχίσει σταδιακά να λαμβάνει τη σημερινή του μορφή. Στην 20ή ΔΕΘ έκλεισε το Τουρκικό Περίπτερο λόγω των θλιβερών για τους Έλληνες της Κωνσταντινούπολης και της Σμύρνης επεισοδίων. Στην businessfocus Συνέχεια στη σελίδα 36 Η σύσφιξη των οικονομικών και εμπορικών σχέσεων μεταξύ των λαών αποτελούσε στόχο της έκθεσης, δεδομένης της πρόσφατης ένταξης της Θεσσαλονίκης στον κορμό της Ελλάδας, το 1912 34 #41 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2025 ΑΦΙΕΡΩΜΑ
RkJQdWJsaXNoZXIy ODAxNzc=