businessfiles Για την Ελλάδα, το μεγάλο στοίχημα είναι να μετατρέψει ένα μέρος των αυξημένων εξοπλιστικών δαπανών σε εγχώρια παραγωγή. Δίπλα στις παραδοσιακές αμυντικές επιχειρήσεις δημιουργείται πλέον ένα ευρύτερο οικοσύστημα, στο οποίο συμμετέχουν κρατικοί φορείς, μεγάλοι βιομηχανικοί όμιλοι, εταιρείες τεχνολογίας και startups. Γράφει η Βίκυ Αναστασίου Από τα 2,9 τρισ. δολάρια των παγκόσμιων στρατιωτικών δαπανών στις παραγγελίες για μαχητικά, πυραύλους, drones και λογισμικό, οι μεγάλοι διεθνείς όμιλοι, οι ελληνικές αμυντικές εταιρείες και το νέο οικοσύστημα defence-tech, διεκδικούν μερίδιο από τη μεγαλύτερη επανεκκίνηση της αγοράς εδώ και δεκαετίες. Η παγκόσμια άμυνα έχει μπει σε νέο κύκλο. Το 2025, οι στρατιωτικές δαπάνες έφτασαν τα 2,887 τρισ. δολάρια, αυξημένες κατά 2,9% σε πραγματικούς όρους, σύμφωνα με το SIPRI. Η Ευρώπη βρέθηκε στην πρώτη γραμμή αυτής της αύξησης, με τις δαπάνες να φτάνουν τα 864 δισ. δολάρια, κατά 14% υψηλότερα από το 2024. Πίσω από αυτούς τους αριθμούς βρίσκεται μια αγορά που αλλάζει γρήγορα. Τα 2,887 τρισ. δολάρια δεν αποτελούν το εμπορικό μέγεθος της αμυντικής αγοράς: περιλαμβάνουν μισθούς, συντάξεις, λειτουργικά έξοδα και υποδομές. Το κομμάτι που καταλήγει σε εξοπλισμούς, έρευνα και ανάπτυξη και, τελικά, σε συμβάσεις με τη βιομηχανία, είναι μικρότερο. Είναι όμως αυτό ακριβώς το κομμάτι που βρίσκεται σήμερα σε έντονη άνοδο. Η Ευρώπη ανεβάζει τις δαπάνες Η ευρωπαϊκή άμυνα δεν είναι πλέον μόνο υπόθεση ασφάλειας. Με τις αμυντικές δαπάνες των 27 κρατών-μελών να φτάνουν τα 418 δισ. ευρώ το 2025, αυξημένες κατά 20% σε πραγματικούς όρους, η άμυνα εξελίσσεται σε έναν από τους νέους μοχλούς βιομηχανικής πολιτικής της Ευρώπης. Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι πλέον μόνο πόσα θα δαπανηθούν, αλλά πού θα κατευθυνθούν τα χρήματα. Η ΕΕ επιχειρεί να μετατρέψει την αύξηση των εξοπλιστικών δαπανών σε παραγωγική δυναμικότητα, τεχνολογία και ευρωπαϊκές αλυσίδες εφοδιασμού. Στο πλαίσιο του Readiness 2030, μπορούν να κινητοποιηθούν έως 800 δισ. ευρώ, ενώ το SAFE προβλέπει έως 150 δισ. ευρώ σε δάνεια για κοινές αμυντικές προμήθειες. Παράλληλα, το EDIP διαθέτει 1,5 δισ. ευρώ για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας. Η αλλαγή αφορά πλέον ολόκληρη την παραγωγική αλυσίδα: από πυρομαχικά, πυραύλους και συστήματα αεράμυνας έως αισθητήρες, ηλεκτρονικά, λογισμικό, drones και τεχνητή νοημοσύνη. Οι αμυντικές επενδύσεις στην ΕΕ έφτασαν περίπου τα 115 δισ. ευρώ το 2025, ενώ 17 δισ. ευρώ κατευθύνθηκαν στην έρευνα και ανάπτυξη. Το μεγάλο στοίχημα είναι αν αυτή η νέα ζήτηση θα μετατραπεί σε ευρωπαϊκή παραγωγή ή θα διοχετευθεί κυρίως σε εισαγωγές. Για τις επιχειρήσεις, αυτό σημαίνει κάτι περισσότερο από έναν νέο κύκλο συμβάσεων: σημαίνει μια πολυετή αγορά με αυξανόμενες παραγγελίες, επενδύσεις σε παραγωγική δυναμικότητα και μεγαλύτερη ζήτηση για τεχνολογίες διττής χρήσης. Με άλλα Σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο Η αναγέννηση της βιομηχανίας αμυντικού υλικού Στην κορυφή βρίσκονται οι μεγάλοι αμερικανικοί όμιλοι, με τεράστια παραγωγική δυναμικότητα και πρόσβαση στα μεγαλύτερα κρατικά προγράμματα. Η Lockheed Martin έκλεισε το 2025 με πωλήσεις 75 δισ. δολαρίων και backlog 193,6 δισ. δολαρίων - περίπου 2,6 φορές τις ετήσιες πωλήσεις της. Μαχητικά αεροσκάφη, πυραυλικά συστήματα, αεράμυνα και διαστημικές εφαρμογές βρίσκονται στον πυρήνα της δραστηριότητάς της, με το F-35 να παραμένει ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα της παγκόσμιας αγοράς. Η RTX κινείται σε διαφορετική κλίμακα, καθώς συνδυάζει αμυντικές και εμπορικές αεροπορικές δραστηριότητες. Το 2025 κατέγραψε πωλήσεις 88,6 δισ. δολαρίων και συνολικό backlog 268 δισ. δολαρίων, από τα οποία 107 δισ. αφορούσαν αμυντικές δραστηριότητες. Η περίπτωση της RTX αναδεικνύει και μια κρίσιμη παράμετρο: ο συνολικός τζίρος ενός ομίλου δεν ταυτίζεται με το μέγεθος της αμυντικής του δραστηριότητας. Στην Ευρώπη, η BAE Systems εμφανίζει πωλήσεις 30,66 δισ. στερλινών, υποκείμενο λειτουργικό αποτέλεσμα 3,32 δισ. και backlog 83,6 δισ. στερλινών. Η παρουσία της εκτείνεται από αεροπορικά και ναυτικά συστήματα έως χερσαία όπλα, πυρομαχικά, ηλεκτρονικά και κυβερνοάμυνα. Η Rheinmetall είναι ίσως το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα της ευρωπαϊκής ανόδου. Το 2025 αύξησε τις πωλήσεις της κατά 29%, στα 9,94 δισ. ευρώ, το λειτουργικό αποτέλεσμα έφτασε τα 1,84 δισ. και το backlog τα 63,8 δισ. ευρώ, αυξημένο κατά 36%. Το 62% των πωλήσεων προήλθε από αγορές εκτός Γερμανίας. Πυρομαχικά, πυροβόλα, τεθωρακισμένα, συστήματα αεράμυνας και λύσεις για το πεδίο μάχης αποτελούν τον πυρήνα της δραστηριότητάς της. Στη Saab, οι παραγγελίες αυξήθηκαν το 2025 κατά 74%, στα 168,5 δισ. σουηδικές κορώνες. Το backlog έφτασε τα 274,5 δισ., ενώ οι πωλήσεις αυξήθηκαν κατά 24,1%, στα 79,1 δισ. κορώνες. Στο ευρωπαϊκό στρατόπεδο βρίσκονται επίσης η Leonardo, η Thales, η Airbus Defence and Space, η MBDA και η KNDS, που καλύπτουν κρίσιμα τμήματα της αμυντικής παραγωγής. Η Airbus Defence and Space είχε το 2025 έσοδα 14,24 δισ. ευρώ από αμυντικές δραστηριότητες, αυξημένα κατά 15%, ενώ το defence order book έφτασε τα 61,4 δισ. ευρώ. Το κοινό χαρακτηριστικό τους είναι ένα: δεν περιμένουν απλώς τις παραγγελίες. Επενδύουν στην παραγωγική ικανότητα που θα χρειαστεί η αγορά για χρόνια. Η αγορά δεν μεγαλώνει απλώς. Αλλάζει χέρια. 24 #48 ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2026
RkJQdWJsaXNoZXIy ODAxNzc=